5
126

Fast fashion – Kẻ tội đồ gây ô nhiễm môi trường

Tôi từng dành tất cả những ngày cuối tuần trong một tháng ở Tokyo cũng như mỗi kỳ nghỉ trong suốt hai năm sống ở Nhật để lượn lờ các cửa hàng quần áo ở kinh đô thời trang này. Là một người tiêu dùng bình dân, tôi chỉ có thể “windown shopping” với những thương hiệu lớn như Gucci, Chanel, Dior, Louis Vuitton,…

Bù lại, túi tiền của tôi thoải mái với Zara, F21, H&M, Gap, …Một chiếc váy Zara có giá chưa tới 1 triệu đồng – nhưng mang kiểu dáng na ná với siêu phẩm trong bộ sưu tập nổi tiếng có giá hàng ngàn đô trên sàn diễn Milan – sẽ khiến tôi mua mà không mấy đắn đo suy nghĩ. Một chiếc blazer F21 trẻ trung thời thượng mới ra mắt sẽ buộc tôi phải chi tiền vì nếu không mua thì cuối tuần sau sẽ hết,…

Kết quả là sau hai năm hành lý của tôi mang Việt Nam là núi quần áo của các hãng thời trang bình dân. Thế nhưng, trong số đó có nhiều chiếc tôi chỉ mặc một đến hai lần vì đã không còn hợp thời, còn lại đa phần có chất liệu kém bền, nhanh cũ nên khi tôi đã không buồn lấy ra mặc lại.

Tôi nhận ra mình đã vô tình cổ súy cho một xu hướng thời trang đang bị lên án là tội đồ phá hoại môi trường: FAST FASHION.

Lấy theo tên gọi fast food, fast fashion dùng để chỉ vòng đời nhanh chóng mặt của một món trang phục. Nhanh trong SẢN XUẤT khi các hãng thời trang phổ thông như Zara, F21, H&M, Gap,… chớp nhoáng ăn theo kiểu dáng của các bộ sưu tập nổi tiếng để trong 3 tuần đi từ thiết kế, cắt may đến phân phối sản phẩm đến tay người mặc.

Nhanh trong TIÊU THỤ khi người tiêu dùng dễ dàng chi tiền ở mức giá trung bình để sở hữu một món đồ hợp mốt.

Nhanh trong XU HƯỚNG khi các tín đồ thời trang bị ảnh hưởng bởi tâm lý thời thượng nên sớm đào thải sản phẩm để lại đi mua những món đồ chạy theo xu hướng.

Nhanh trong SỬ DỤNG khi chất lượng các sản phẩm fast fashion thường thấp, khó bền lâu nên không dùng được lâu.

Và đằng sau những món “đồ ăn nhanh” thời trang là những nguy hại khủng khiếp với môi trường. Bạn có tin để sản xuất 1kg bông cho một chiếc áo sơ mi và một chiếc quần jean thì cần đến 20,000 lít nước.[1] Gần 20% lượng nước thải trên thế giới là từ ngành thời trang. Ngành công nghiệp sản xuất sợi bông tiêu thụ đến 24% lượng thuốc trừ sâu và 11% lượng phân hóa học trong ngành nông nghiệp toàn cầu.[2] Ngành thời trang được xem là ngành kinh tế gây ô nhiễm xếp thứ hai trên thế giới sau ngành công nghiệp dầu mỏ.[3] Ngành may mặc chiếm đến 10% tổng lượng khí thải carbon trên toàn cầu.[4] Mỗi chiếc áo thun và quần jean từ các hãng fast fashion mà tôi và bạn mua mỗi cuối tuần, cất vào tủ chỉ vài tháng sau đó và thải ra mỗi cuối năm dọn nhà đã gián tiếp đóng góp cho những thảm họa môi trường đang ngày càng trầm trọng hằng năm.

Vậy lựa chọn thay thế để chúng ta trở thành những người yêu thời trang có trách nhiệm với môi trường là gì?

Ngành thời trang đang hình thành khuynh hướng SUSTAINABLE FASHION – thời trang bền vững. Đây là thuật ngữ dành cho những hãng thời trang đặt tiêu chí bảo vệ môi trường lên hàng đầu. Họ có các cải tiến trong quá trình sản xuất để giảm lượng tài nguyên sử dụng, giảm lượng chất thải ra môi trường, trong khi đó tăng thời gian sử dụng sản phẩm. Hãy thay đổi thói quen tiêu dùng để đến với các hãng thời trang bền vững.

Tự chúng ta cũng cần thay đổi cách ứng xử với tủ quần áo của mình. Hãy chỉ mua những món đồ thật sự cần thiết. Hãy tái chế quần áo không mặc thành các vật dụng hằng ngày như túi, thảm, đồ trang trí,… Hãy mang quần áo còn mặc tốt tặng các chương trình từ thiện cần quần áo cho các gia đình khó khăn. Hãy tăng thời gian sử dụng quần áo bằng những cách phối đồ hợp thời khi các xu hướng thời trang quay trở lại,…

Tui_tai_che

Một chiếc túi tái chế từ quần jean cũ của dự án Hanoi Recycle Factory

Fast fashion thay đổi cách chúng ta tiêu dùng và hưởng thụ thời trang, mang đến cho chúng ta những lựa chọn thời trang giá rẻ, hợp thời. Tuy nhiên, fast fashion lại góp phần làm nguy hại môi trường thế giới vốn đang ngày càng bị ô nhiễm. Vậy thì chính chúng ta cần thay đổi nền thời trang, bắt đầu bằng chính những việc làm nho nhỏ với tủ quần áo của chúng ta, như là tái chế một chiếc quần jean cũ, ngay hôm nay.

Linh Bùi

Bài viết cộng tác với dự án Hanoi Recycle Factory – một start up khuyến khích cộng đồng sử dụng, trao đổi vật dụng tái chế nhằm bảo vệ môi trường: https://www.facebook.com/HanoiRecycleFactory/

[1] https://www.worldwildlife.org/industries/cotton

[2] https://www.unece.org/fileadmin/DAM/timber/meetings/2018/20180716/UN_Partnership_on_Sustainable_Fashion_programme_as_of_6-7-2018.pdf

[3] http://www.alternet.org/environment/its-second-dirtiest-thing-world-and-youre-wearing-it;  Forbes – Making Climate Change Fashionable – The Garment Industry Takes on Global Warming

[4] https://unfccc.int/news/un-helps-fashion-industry-shift-to-low-carbon

Show Comments

No Responses Yet

Leave a Reply